Грантқа бизнес-жоспар: «Бастау Бизнес» бизнес-жобасы қалай жазылады және комиссияда қалай қорғалады

«Бастау Бизнес» грантына өтінім бергенде ұзын құжат жазбайсыз: порталдан қысқа шаблонды жүктеп, толтырасыз, содан кейін жобаңызды комиссияда қорғайсыз. Осы шаблон бойынша грантқа бизнес-жоспар жазылады, ал комиссия идеяңызды, нарығыңызды, қаржы жағын және жобаны өзіңіз қалай білетініңізді бағалайды. 2026 жылы грант — 1 730 000 теңге (400 АЕК; АЕК — айлық есептік көрсеткіш). Төменде шаблонның әр бөліміне не жазылатыны, нені сатып алуға болатыны және қорғауға қалай дайындалу керек екені жазылған.

Грантқа бизнес-жоспар қандай болады

Қайтарымсыз грантқа өтінім бергенде, банкке арналған үлкен жоспардың керегі жоқ. Порталдағы шаблон қысқа: онда он бөлім бар, қаржы бөлімдері — тауарлар тізімі, баға, кіріс және пайда болжамы. Шаблонды портал өтінімді тексергеннен кейін ғана береді: алдымен санатыңыздың сай келетінін және сертификаттың 3 жылдан аспайтынын тексереді. Сертификат — «Бастау Бизнес» курсын бітіргенде алатын құжат, ол туралы курс бетінде жазылған. Шаблонды толтырып, өтінімге тіркейсіз де, электрондық цифрлық қолтаңбамен (ЭЦҚ) қол қоясыз.

Кім өтінім бере алады

Грантты жеті әлеуметтік топтың адамы алады: атаулы әлеуметтік көмек алатындар; кәмелетке толмаған 4 және одан көп баласы бар көпбалалы отбасына жәрдемақы алатындар (жұбайы да); асыраушысынан айырылуға байланысты төлем алатындар; қоныс аударушылар; қандастар; еңбекке қарсы көрсетілімі жоқ мүгедектігі бар адамдар; мүгедектігі бар баланы тәрбиелеп отырғандар (жұбайы да). Бұдан бөлек, өтінім бермес бұрын мына екі жағдайдың бірі болуы керек: не жұмыссыз ретінде тіркелген боласыз, не жеке кәсіпкер (ЖК) ретінде тіркелгеніңізге 1 жыл толмаған болады. Портал мына өтінімдерді өзі қабылдамайды: бұрын грант немесе микрокредит алғандардың, зейнеткерлік жастағы ЖК-ның, қолданыстағы еңбек шарттары бар ЖК-ның, несиеден мерзімі өткен берешегі барлардың, банкроттық не тарату сатысындағылардың өтінімдері.

Бизнес-жобаның бөлімдері

Грантқа өтінім формасы бөлек: оған жобаның атауын, болжамды құнын, мақсатын, өз біліміңізді және қанша жұмыс орнын ашатыныңызды жазасыз.

Не сатып аласыз: тізім шектеулі

Тізімнің төртінші бөлімінде тек грантпен алуға болатын нәрсені жазасыз. Тізім ашық емес, оған мыналар кіреді:

• құрал-саймандар мен еңбек құралдары;
• технологиялық жабдық;
• мал, құс, ағаш пен бұта көшеттері, тұқым, көкөніс көшеті;
• коммерциялық жылжымайтын мүлік пен сауда объектілеріндегі үй-жайды жалға алу.

Шикізат пен шығын материалын жазуға болмайды. Жабдықты да, үй-жайды да жұбайыңыздан және жақын туыстарыңыздан алмайсыз. Грантты тұтынуға, несие өтеуге, тұрғын үй сатып алуға немесе салуға, жер учаскесіне, акцизделетін өнім шығаруға, валюта мен бағалы қағаздарға және цифрлық активтерге жұмсауға болмайды. Ақшаны қолма-қол емес, тек шотқа аударып жұмсауға болады.

Жаңа жұмыс орнын ашу

Грантты алған күннен бастап 18 ай ішінде кемінде 1 жаңа тұрақты жұмыс орнын ашасыз. Қызметкерді мансап орталығы жіберген жұмыс іздеушілерден аласыз. Сондықтан жоспарда жұмыс орнының болжамы да, оның жалақысы да кіріс-шығыс есебіне сай келуі керек. Жұмыс орнын ашпасаңыз, Еңбек мобильділігі орталығы шартты бұзып, ақшаны қайтарып алады, қажет болса сот арқылы.

Комиссия нені бағалайды

Комиссия төрт нәрсеге қарайды. Біріншіден, идеяңыз бәсекеге төтеп бере ала ма. Екіншіден, өнімді қайда сататыныңыз қаншалықты ойластырылған. Үшіншіден, жоба қаржы жағынан тұрақты ма, яғни баға мен табыстылық дұрыс есептелген бе. Төртіншіден, жобаны өзіңіз қаншалықты жақсы білесіз. Комиссияда өңірлік кәсіпкерлер палатасының филиалдары, жергілікті атқарушы органдар, қоғамдық бірлестіктер, ғылыми және білім беру мекемелері, бизнес пен БАҚ өкілдері және салалық сарапшылар отырады.

Қорғауға қалай дайындалу керек

Өтінім қабылдау біткеннен кейін 10 жұмыс күні ішінде аудан немесе қала комиссиясы жиналады. Онда бизнес-жобаңызды қорғайсыз. Қорғауды онлайн өткізуге болады. Мансап орталықтары жиналысты әлеуметтік желіде көрсетеді, жазбасы 12 ай сақталады. Сондықтан тізімдегі әр нәрсенің неге қажет екенін, баға мен айлық кірістің қайдан шыққанын айтып бере алуыңыз керек: комиссия «жобаны өзіңіз қаншалықты жақсы білесіз» деген төртінші мәселені осы арқылы көреді. Грант шарттары 400 АЕК грант бетінде жазылған.

5 млн теңгеге дейінгі грантқа жоба

Әлеуметтік кәсіпкерлер мен «Бір ауыл — бір өнім» жобасының финалистері 5 млн теңгеге дейін грант алады. Мұнда жобаға қойылатын талап басқаша. Өз қаражатыңыз гранттың кемінде 20 %-ы болуы керек, оны ақшамен немесе жобада жұмыс істейтін мүлікпен салуға болады. Жобада жаңа жұмыс орындары мен инфрақұрылымы бар инвестициялық жоспар көрсетіледі. Жобаны 12 айда аяқтайсыз. Конкурсты өңірдегі әкімдіктің кәсіпкерлік басқармасы өткізеді, өтінімді онлайн жүйеде бересіз. Комиссия жобаның әлеуметтік бағыттылығына, бәсекеге қабілетіне және іске қосуға дайындығына қарайды. Қосымша құжат ретінде орташа қызметкер саны туралы анықтама, өз қаражатыңызды растайтын құжат және әлеуметтік кәсіпкер мәртебесін растайтын құжат тапсырасыз. Толық шарттар — әлеуметтік кәсіпкерге арналған грант бетінде.

Өтінім қашан қабылданады

«Бастау Бизнес» бойынша жылына кемінде екі ағын өтеді, арасы 3 ай. Әр ағында өтінімді порталда 10 жұмыс күні қабылдайды. Күнін қабылдау басталардан 10 күн бұрын Еңбек мобильділігі орталығының сайты жариялайды. 2026 жылы бірінші ағын 24 маусымнан 8 шілдеге дейін өтті. Күндер қысқа, сондықтан бизнес-жобаңызды алдын ала жазып қойған дұрыс.

Ақшаны алғаннан кейін

Комиссия «иә» десе, мына тәртіппен жүресіз:

1. 5 жұмыс күні ішінде салық органында ЖК болып тіркелесіз және ЖК-ның банк шотын порталға көрсетесіз.
2. Шотты көрсеткен соң орталық 3 жұмыс күнінде шартқа қол қояды, ал сіз ЭЦҚ-мен 5 жұмыс күнінде қол қоясыз.
3. Ақша шартқа қол қойылғаннан кейін 5 жұмыс күнінде түседі.
4. Ақшаны жұмсамасаңыз, шарт жасалғаннан кейін 3 ай ішінде өтінім беріп, толық қайтаруға болады.
5. Ақшаны жұмсағаныңызды 3 ай ішінде құжатпен растайсыз, одан кейін 24 ай бойы әр тоқсанда жобаның барысы туралы порталға есеп жібересіз.

Грантты алған соң 12 ай бойы жұмыспен қамту шараларына қатыса алмайсыз, ал бизнесті кеңейту шаралары бұған жатпайды. Грантты бір-ақ рет аласыз.

Orken Business Finance не істейді

Біз грантқа бизнес-жоспар жазуға көмектесеміз: шаблонның әр бөлімін сіздің жобаңыздың деректерімен толтырамыз. Компания 2017 жылдан бері жұмыс істейді. Команда мен негізін қалаушының тәжірибесінде клиенттерге тартылған қаржы 100 млрд теңгеден асады. Orken Business Finance ЖШС — қор да, мемлекеттік орган да емес: грантты комиссия береді, ал біз бір жобаның мақұлдануына кепілдік бермейміз. Құқығыңыз бар-жоғын бағдарлама таңдау бетінен тексеріп алған соң, грантқа бизнес-жоспар жазасыз.

Қалай бастау керек

1. Санатыңызды тексеріңіз: жеті әлеуметтік топтың біріне жатуыңыз керек. Одан бөлек, не жұмыссыз ретінде тіркелген, не ЖК тіркелгеніңізге 1 жыл толмаған болуыңыз керек.
2. Курстан өтіп, сертификат алыңыз.
3. Тауарлар тізімін, олардың бағасын және айлық кірісті есептеңіз.
4. Өтінім қалдырыңыз: біз шаблонды деректеріңізбен бірге дайындаймыз.
5. Ағын басталғанда өтінімді порталда 10 жұмыс күні ішінде беріңіз.